Change language English Polski

Jak dba? o dziecko z autyzmem?

Autyzm Dzieci?cy jest zaburzeniem dotykaj?cym wiele obszarów funkcjonowania dziecka. Do nieharmonijnego rozwoju psychologicznego i edukacyjnego do??cza szereg problemów z przetwarzaniem bod?ców sensorycznych (zmys?owych), jak równie? k?opoty natury medycznej, zwi?zane m.in. z nietolerancjami pokarmowymi, nieprawid?owym funkcjonowaniem uk?adu odporno?ciowego, trawiennego.

Dla dziecka z Autyzmem otoczenie jest cz?sto niezrozumia?e. Otaczaj? go ludzie, z którymi nie potrafi si? porozumie?, dziej? si? rzeczy, których nie umie przewidzie?, otacza go nadmiar m?cz?cych go d?wi?ków, obrazów, zapachów lub jest ich zbyt ma?o, aby cokolwiek poczu?. Zrozumienie specyfiki tego zaburzenia sk?ania do zastanowienia si?, co mo?emy zrobi??

Jak zatem dba? o dziecko z autyzmem? Jakie kroki mo?na podj??, aby u?atwi? mu codzienne funkcjonowanie?

Oto kilka wskazówek:

1. Terapia dziecka z Autyzmem

Powinna ona przebiega? na kilku obszarach:

  • Terapia psychologiczna - pozwala dziecku nadrobi? zaleg?o?ci rozwojowe. Terapeuta prowadzi zaj?cia z dzieckiem, ale jest równie? konsultantem rodziny. Korzystaj z jego porad w sprawie codziennego ?ycia z dzieckiem.
  • Terapia sensoryczna - obejmuje dostarczenie odpowiedniej ilo?? bod?ców zmys?owych w kontrolowanych warunkach - oddzia?ywania dopasowane s? do indywidualnych mo?liwo?ci dziecka i na bie??co modyfikowane do jego potrzeb.
  • Opieka biomedyczna - obejmuje prowadzenie diety (najcz??ciej bezglutenowej, bezmlecznej i bezcukrowej), cz?sto leczenie chorób jelit, suplementacj? pierwiastkami, których brakuje w organizmie, niekiedy równie? oczyszczanie z metali ci??kich. Prawid?owo prowadzona opieka biomedyczna stwarza warunki do innych rodzajów pomocy. Eliminuje wiele niekorzystnych zachowa?.
  • Terapie wspomagaj?ce - towarzysz? g?ównemu nurtowi terapii i mog? przybiera? ró?ne formy, m.in. Treningu s?uchowego, Ruchu rozwijaj?cego wg Weroniki Sherborne, Gimnastyki Mózgu wg Dennisona, Dogoterapii, Hipoterapii, Delfinoterapii, Muzykoterapii i wiele innych.

2. Pokój dziecka z autyzmem

Ogranicz ilo?? niepotrzebnych bod?ców zmys?owych:

  • Zadbaj o g?adkie ?ciany, najlepiej w jasnym, pastelowym kolorze.
  • Zrezygnuj z tapet we wzroki, wzorzystych zas?on, rolet czy wyk?adzin.
  • Zabawki pouk?adaj w jednokolorowych, zamykanych pud?ach lub szafkach (dobrze, je?li uda si? je powiesi? na ?cianie poza zasi?giem dziecka - to motywuje do poproszenia o ulubione zabawki). Dobrym pomys?em jest podpisanie pude?ek lub umieszczenie piktogramów, czyli rysunków przedstawiaj?cych grupy zabawek w danym pudle.
  • Nie przemeblowuj pokoju zbyt cz?sto - to zaburza poczucie bezpiecze?stwa dziecka.
  • Je?li to mo?liwe, powy?sze zasady wprowad? w ca?ym domu. Ma?a ilo?? bod?ców zwi?ksza szanse na skupienie twojego dziecka i daje mu mo?liwo?? odpocz?cia.

3. Codzienne ?ycie w domu

  • Ustal jak najbardziej przejrzyst? struktur? dnia, a nawet tygodnia. Daj dziecku szans? na odnalezienie si? w tym niezrozumia?ym ?wiecie.
  • Zrób kalendarz dnia/ tygodnia ze zdj?ciami dziecka wykonuj?cymi ró?ne czynno?ci. To u?atwi mu zorientowanie si? w kolejno?ci nast?puj?cych po sobie aktywno?ci i pozwoli poczu? si? bezpieczniej.
  • Zadbaj, aby radio i telewizor by?y w??czane tylko na okre?lony, krótki czas. Ogranicz dziecku ten nadmiar bod?ców.
  • W??czaj tylko jeden sprz?t domowy na raz. Je?li Twoje dziecko ma nadwra?liwy s?uch, na pewno b?dzie Ci za to wdzi?czne.
  • Jedzcie przy stole.
  • Wprowad? jasne zasady, kiedy jedzenie to jedzenie, kiedy zabawa to zabawa.
  • Zadbaj o czas na przyjemno?ci, ?eby dziecko mia?o mo?liwo?? odreagowania trudno?ci ca?ego dnia.
  • Zaanga?uj wszystkich cz?onków rodziny do przestrzegania ustalonych zasad.

4. Wyj?cia

  • Unikaj w miar? mo?liwo?ci wychodzenia do centrów handlowych, supermarketów, lunaparków. Te miejsca s? bomb? bod?ców wzrokowych, s?uchowych, w?chowych.
  • Je?li to mo?liwe, nie zabieraj dziecka na huczne imprezy, wesela, itp. Zabieranie go w miejsca g?o?ne i pe?ne ludzi i ?wiate? mo?e tylko pogorszy? jego kondycj?. To nie prawda, ?e „przyzwyczai si?". W przypadku dzieci z autyzmem ta zasada si? nie sprawdza.
  • Je?li musisz zabra? malca na zakupy, postaraj si? to sprawnie zorganizowa?.
  • Zabieraj dziecko w miejsca spokojne. Sprawd?, gdzie czuje si? najlepiej, gdzie jest spokojne, niepobudzone. Mo?e b?dzie to las czy park.

5. Wasza relacja

  • Chwal swoje dziecko za najdrobniejszy kontakt z Tob?. Chwal ka?de spojrzenie, ka?dy gest w Twoj? stron?.
  • Odnajd? przedmioty, aktywno?ci, miejsca, które Twoje dziecko najbardziej lubi. To mo?e stanowi? dla niego wielk? nagrod? po trudach terapii i dnia codziennego.
  • Baw si? z dzieckiem spontanicznie tak, jak ono lubi. Do??cz do jego niekiedy „dziwnych" zachowa?. Niech poczuje, ?e nie jest samo w tym niezrozumia?ym ?wiecie, ?e jest kochane i akceptowane.
  • Pozwól dziecku stopniowo w??cza? si? w Twój ?wiat.

 

Autorki: Marta Ramm, psycholog
Katarzyna Osak, psycholog

ASYSTA Punkt Interwencji Psychologicznej